نهنگ‌های آبی گالاپاگوس به‌طرز مشکوک ناپدید شده‌اند؛ دانشمندان به ال‌نینو مشکوک‌اند
نهنگ‌های آبی گالاپاگوس به‌طرز مشکوک ناپدید شده‌اند؛ دانشمندان به ال‌نینو مشکوک‌اند
نهنگ‌های آبی از آب‌های اطراف جزایر گالاپاگوس ناپدید شده‌اند و پژوهشگران گمان می‌کنند افزایش غیرعادی دمای اقیانوس، آن‌ها را به مهاجرت واداشته است.
نهنگ‌های آبی، بزرگ‌ترین جانوران روی زمین، ظاهراً دیگر به آب‌های اطراف جزایر گالاپاگوس سر نمی‌زنند. گروهی از دانشمندان که از اکتبر ۲۰۲۵ تا ژوئیه ی ۲۰۲۶ به‌مدت ۹ ماه در این منطقه به جست‌وجوی نهنگ‌ها پرداخته بودند، حتی یک نمونه پیدا نکردند.
به‌گزارش لایوساینس، هدف پژوهشگران نصب ردیاب‌های ماهواره‌ای روی نهنگ‌های آبی و بررسی مسیر مهاجرت آن‌ها بود. این گروه مناطقی را جست‌وجو کرد که در گذشته محل حضور نهنگ‌ها بودند، اما مأموریت بدون مشاهده ی حتی یک نهنگ به پایان رسید.
دانشمندان احتمال می‌دهند پدیده ی اقلیمی ال‌نینو و افزایش غیرمعمول دمای اقیانوس عامل ناپدیدشدن نهنگ‌ها باشد. در جریان بررسی‌ها، دمای سطح آب به ۲۸ درجه ی سانتی‌گراد رسید و دمای آب در عمق ۱۰۰ متری نیز تا ۵ درجه بیشتر از حد معمول بود.
دانیلا آلارکون، سرپرست گروه پژوهشی، می‌گوید نهنگ‌ها احتمالاً به مناطق جنوبی‌تر مهاجرت کرده‌اند؛ جایی که آب سردتر است و غذای بیشتری پیدا می‌شود. آب‌های سواحل پرو و مناطق دور از ساحل از جمله مقصدهای احتمالی این جانوران هستند.
نهنگ‌های آبی روزانه تا ۵۵۰۰ کیلوگرم کریل، نوعی سخت‌پوست کوچک، مصرف می‌کنند. به همین دلیل، برای زنده‌ماندن باید همواره در مناطقی حضور داشته باشند که غذای کافی در دسترس باشد.
افزایش دمای اقیانوس می‌تواند با تغییر جریان‌های آب و کاهش بالاآمدن آب‌های سرد و سرشار از مواد مغذی، زنجیره ی غذایی دریایی را مختل کند.
دانشمندان احتمال می‌دهند افزایش غیرعادی دمای اقیانوس بر اثر پدیده ی ال‌نینو، نهنگ‌های آبی را به مهاجرت واداشته باشد
پژوهشگران در بررسی دمای آب‌های اطراف گالاپاگوس متوجه شدند که افزایش غیرعادی دمای اقیانوس ممکن است دسترسی نهنگ‌های آبی به منابع غذایی را دشوار کرده باشد. بررسی‌های پیشین نشان داده بودند که این نهنگ‌ها معمولاً در لایه‌هایی از آب با دمای حدود ۲۱٫۷ درجه ی سانتی‌گراد تغذیه می‌کنند. بااین‌حال، در جریان بررسی‌های اخیر، آب با چنین دمایی در عمق حدود ۹۲ متری قرار داشت.
در مقابل، بیشترین غلظت کلروفیل در عمق ۱۲ تا ۳۷ متری آب ثبت شد. کلروفیل رنگ‌دانه‌ای است که در فیتوپلانکتون‌ها، موجودات میکروسکوپی فتوسنتزکننده ی اقیانوس، وجود دارد. ازآنجاکه فیتوپلانکتون‌ها غذای اصلی کریل‌ها را تشکیل می‌دهند و کریل‌ها نیز منبع غذایی نهنگ‌های آبی هستند، اندازه‌گیری غلظت کلروفیل می‌تواند اطلاعات غیرمستقیمی درباره ی وضعیت زنجیره ی غذایی این جانوران ارائه دهد.
اختلاف عمق میان لایه ی مناسب برای تغذیه ی نهنگ‌ها و محل بیشترین فراوانی فیتوپلانکتون‌ها این احتمال را مطرح می‌کند که تغییرات دمایی ناشی از ال‌نینو، توزیع منابع غذایی را در آب‌های گالاپاگوس تغییر داده باشد. در چنین شرایطی، نهنگ‌های آبی ممکن است برای یافتن غذای کافی به مناطق سردتر مهاجرت کرده باشند.
بااین‌حال، پژوهشگران تأکید می‌کنند که فراوانی کریل‌ها را مستقیماً اندازه‌گیری نکرده‌اند. بنابراین، داده‌های موجود هنوز ثابت نمی‌کنند که جمعیت کریل‌ها کاهش یافته یا غذای نهنگ‌ها واقعاً کمیاب شده است؛ بلکه تنها از احتمال ایجاد ناهماهنگی میان محل تغذیه ی معمول نهنگ‌ها و توزیع منابع غذایی آن‌ها حکایت دارند.
کاهش مشاهده ی نهنگ‌های آبی از اوت و سپتامبر ۲۰۲۵ آغاز شده بود. در ماه‌های مه و ژوئن ۲۰۲۶ نیز دو گزارش از مشاهده ی این جانوران ثبت شد، اما پژوهشگران نتوانستند هیچ‌کدام را تأیید کنند.
فرناندو فلیکس، زیست‌شناس دریایی دانشگاه کاتولیک پاپی اکوادور، معتقد است نهنگ‌ها از بین نرفته‌اند، بلکه در واکنش به تغییر شرایط محیطی مسیر مهاجرت خود را عوض کرده‌اند. به‌گفته ی او، اتفاق مشابهی در جریان ال‌نینوی سال‌های ۱۹۸۲ و ۱۹۸۳ رخ داد و نهنگ‌های آبی و چند گونه ی دیگر به سمت آب‌های جنوبی‌تر حرکت کردند.
فلیکس می‌گوید: «فکر نمی‌کنم نهنگ‌ها مرده باشند. آن‌ها صرفاً به گالاپاگوس نیامده‌اند و به مناطقی رفته‌اند که شرایط بهتری داشته است.»
پژوهشگران امیدوارند با فروکش‌کردن ال‌نینو و بازگشت شرایط طبیعی اقیانوس، نهنگ‌های آبی تا سال ۲۰۲۸ دوباره در آب‌های گالاپاگوس دیده شوند
دانشمندان امیدوارند با پایان ال‌نینو و بازگشت آب‌های سرد و غنی از مواد مغذی، نهنگ‌ها دوباره به گالاپاگوس بازگردند. جمعیت کریل‌ها می‌تواند تنها یک تا سه ماه پس از بازگشت جریان‌های آب سرد افزایش پیدا کند. تجربه ی سال‌های پس از ال‌نینوی ۲۰۱۵ و ۲۰۲۳ نیز نشان می‌دهد که با بهبود شرایط اقیانوس، مشاهده ی نهنگ‌های آبی بیشتر می‌شود.
پژوهشگران سال ۲۰۲۸ را یکی از زمان‌های احتمالی بازگشت گسترده ی نهنگ‌های آبی به گالاپاگوس می‌دانند؛ البته این پیش‌بینی به پایان ال‌نینو و بازگشت شرایط مناسب تغذیه بستگی دارد.
فعلاً محل دقیق نهنگ‌های آبی مشخص نیست و دانشمندان امیدوارند تغییرات آینده ی اقیانوس، این غول‌های دریایی را دوباره به آب‌های گالاپاگوس بازگرداند.