حل یک معمای ۳۰ ساله زیستی؛ دانشمندان مکانیسم پنهان دفاعی بدن در برابر التهاب را کشف کردند
محققان با حل یک معمای علمی که از سال ۱۹۹۲ بی‌پاسخ مانده بود، دریافتند که بخشی از سیستم ایمنی که مسئول تحریک التهاب است، در واقع نقش محافظتی برای سلول‌های سالم نیز دارد. این کشف غیرمنتظره که با استفاده از مدل‌های زبرا‌فیش به دست آمده، می‌تواند دریچه‌های تازه‌ای برای درمان بیماری‌هایی مانند سرطان و التهاب روده بگشاید.
دانشمندان در مرکز سرطان Memorial Sloan Kettering (MSK) به تازگی موفق شدند پرده از رازی بردارند که بیش از سه دهه جامعه علمی را سردرگم کرده بود. این پژوهش بر روی یک سیگنال شیمیایی به نام 5-oxoETE تمرکز داشت؛ مولکولی که مدت‌ها تصور می‌شد صرفاً وظیفه دارد سلول‌های ایمنی را به محل عفونت فراخواند تا با عوامل بیماری‌زا مقابله کنند. اما یافته‌های جدید نشان می‌دهد که این سیستم، فراتر از یک هشدار ساده برای آغاز التهاب، در واقع یک «سپر محافظ» برای سلول‌های سالم بدن نیز محسوب می‌شود.
این معمای علمی به سال ۱۹۹۲ بازمی‌گردد؛ زمانی که محققان دریافتند آنزیمی وجود دارد که می‌تواند 5-oxoETE را تولید و تجزیه کند، اما ژن مسئول تولید این آنزیم ناشناخته باقی مانده بود. دکتر یانان ما، محقق فوق‌دکترا در مؤسسه Sloan Kettering، با تغییر رویکرد تحقیق و استفاده از زبرا‌فیش به جای مدل‌های مرسوم آزمایشگاهی یعنی موش‌ها، توانست این ژن گمشده را که DHRS7 نام دارد شناسایی کند. موش‌ها به دلیل فقدان گیرنده خاص برای این سیگنال، برای مطالعه این مسیر بیولوژیکی مناسب نبودند، در حالی که زبرا‌فیش این ساختار را به‌طور کامل حفظ کرده است.
نتایج به دست آمده کاملاً غافلگیرکننده بود. پژوهشگران تصور می‌کردند با حذف این مسیر سیگنال‌دهی، التهاب کاهش می‌یابد، اما اتفاقی دقیقاً برعکس رخ داد؛ التهاب تشدید شد. این مشاهدات نشان داد که سیگنال 5-oxoETE همزمان دو وظیفه حیاتی را بر عهده دارد: فراخوانی سلول‌های ایمنی برای جنگ با میکروب‌ها و حفاظت از سلول‌های سالم در برابر «آتش خودی» ناشی از این جنگ. در غیاب این سیستم، سلول‌های سالم توانایی مقابله با استرس شیمیایی را از دست می‌دهند و آسیب می‌بینند.
این کشف از این جهت حائز اهمیت است که بسیاری از بیماری‌های مزمن، از جمله سرطان، بیماری‌های التهابی روده (IBD) و آسم، با اختلال در این مسیر سیگنال‌دهی همراه هستند. محققان امیدوارند که با درک دقیق‌تر از این مکانیسم، بتوانند درمان‌های جدیدی توسعه دهند که نه تنها التهاب را کنترل می‌کند، بلکه به تقویت مقاومت بافت‌های سالم در برابر آسیب‌های ناشی از استرس اکسیداتیو یا حتی درمان‌های سرطان مانند شیمی‌درمانی و پرتودرمانی کمک کند.
دکتر فیلیپ نیت‌هامر، زیست‌شناس سلولی و سرپرست این تیم تحقیقاتی، این کشف را به عنوان یک راهکار تکاملی هوشمندانه توصیف می‌کند که دو نوع کاملاً متفاوت از استرس، یعنی آسیب‌های مکانیکی و تنش‌های متابولیک، را به یک پاسخ حفاظتی هماهنگ تبدیل می‌کند. اگرچه برای انتقال این یافته‌ها به پروتکل‌های درمانی انسانی راه طولانی در پیش است، اما این موفقیت دریچه‌ای نو به سوی درک تعامل میان سیستم ایمنی و حفاظت بافتی گشوده است که می‌تواند نگاه علمی به مدیریت بیماری‌های التهابی را تغییر دهد.
گزارش فارسی این خبر با کمک هوش مصنوعی و فقط بر اساس اطلاعات منتشرشده در منبع تهیه شده است.