آیا هوش مصنوعی واقعاً به نجات اقلیم کمک می‌کند؟ ادعاهای بزرگ در برابر واقعیت

همزمان با برگزاری کنفرانس تغییرات اقلیمی سازمان ملل در آنتالیا، بحث پیرامون نقش هوش مصنوعی (AI) در نجات محیط زیست بالا گرفته است. در حالی که رهبران صنعت فناوری مانند Sam Altman از OpenAI وعده می‌دهند که این تکنولوژی راهکارهای کلیدی برای مقابله با بحران اقلیمی ارائه می‌دهد، کارشناسان نسبت به این ادعاها تردید دارند. برخی مطالعات پیش‌بینی کرده‌اند که AI می‌تواند تا سال ۲۰۳۵ انتشار گازهای گلخانه‌ای را بین ۳.۲ تا ۵.۴ میلیارد تن کاهش دهد، اما پیاده‌سازی عملی این راهکارها در حوزه‌های انرژی، کشاورزی و حمل‌ونقل با کندی پیش می‌رود.

تحلیل‌ها نشان می‌دهد که تنها بخش کوچکی از شرکت‌های انرژی و شبکه‌های برق در جهان از پتانسیل هوش مصنوعی برای بهینه‌سازی شبکه و کاهش مصرف استفاده کرده‌اند. در بخش پروتئین‌های جایگزین و کشاورزی نیز، اگرچه هوش مصنوعی ابزاری قدرتمند است، اما هنوز نتوانسته است تغییر عمده‌ای در رفتار مصرف‌کنندگان ایجاد کند یا چالش‌های مالی این صنعت را برطرف سازد. در همین حال، افزایش خیره‌کننده مصرف انرژی در دیتاسنترها که زیرساخت اصلی مدل‌های هوش مصنوعی هستند، نگرانی‌هایی جدی را ایجاد کرده است.

بر اساس گزارش‌های موجود، مصرف انرژی مراکز داده جهانی ممکن است تا سال ۲۰۳۵ از ۳۰۰ میلیون تن کربن در سال فراتر برود که این موضوع عملاً تأثیرات مثبت هوش مصنوعی را خنثی می‌کند. کارشناسان تأکید دارند که بدون سیاست‌گذاری‌های مسئولانه و تمرکز شرکت‌های بزرگ بر مدل‌های کم‌مصرف و سازگار با محیط زیست، هوش مصنوعی نمی‌تواند نقش وعده داده شده خود را در کاهش بحران اقلیمی ایفا کند.