مغز، کامپیوتر نیست؛ هشدار دانشمندان درباره توهم هوشیاری در هوش مصنوعی

گروهی از دانشمندان علوم اعصاب، بیولوژی نظری و فلسفه ذهن، از جمله Anil Seth، Ned Block و Giulio Tononi، در مقاله‌ای که در مجله Nature منتشر شد، به چالش کشیدن فرض اصلی هوش مصنوعی مدرن پرداختند. آن‌ها استدلال می‌کنند که هوشیاری صرفاً نتیجه پردازش اطلاعات نیست و اینکه یک سیستم کامپیوتری بتواند رفتاری شبیه به انسان داشته باشد، به معنای صاحب تجربه بودن آن نیست. این مقاله پاسخی به دیدگاه‌هایی نظیر نظریات Geoffrey Hinton است که احتمال هوشیاری در سیستم‌های فعلی را مطرح کرده‌اند.

نویسندگان این مقاله استعاره «مغز به مثابه کامپیوتر» را یک «تعمیم بیش از حد و عمیقاً مشکل‌ساز» توصیف کردند. به گفته آن‌ها، برخلاف سخت‌افزارهای کامپیوتری که کارکرد نرم‌افزار را از ماهیت سخت‌افزار جدا می‌دانند، در مغز انسان نمی‌توان آنچه را که انجام می‌دهد از بافت زنده‌ای که آن را تشکیل داده جدا کرد. آن‌ها معتقدند نظریاتی مانند Integrated Information Theory (IIT) به وضوح نشان می‌دهند که کامپیوترهای دیجیتال، صرف‌نظر از قدرت‌شان، به دلیل نوع ساختار اتصال‌شان نمی‌توانند شرایط لازم برای هوشیاری را داشته باشند.

این دانشمندان همچنین با اشاره به رفتارهای هوش مصنوعی، آن را «آینه‌ای از گذشته دیجیتال بشر» می‌دانند که تنها داده‌های آموزشی را بازتاب می‌دهد، نه لزوماً خودآگاهی. آن‌ها با انتقاد از مفهوم «حقوق هوش مصنوعی»، هشدار می‌دهند که نسبت دادن هوشیاری به ماشین‌ها می‌تواند منجر به انحراف منابع حیاتی از موجوداتی شود که واقعاً دارای احساس و هوشیاری هستند. در پایان، آن‌ها تأکید می‌کنند که جامعه علمی باید فرض پیش‌فرض را بر این بگذارد که هوش مصنوعی ابزاری هوشمند است، نه انسانی دارای شعور.