حمایت بانک مرکزی از تولید در شرایط جنگی

وی برای تبیین این موضوع به شرایط جنگ و آسیب‌دیدن واحدهای اقتصادی اشاره کرد و افزود: در جریان جنگ، بسیاری از واحدهای اقتصادی کشور آسیب دیدند و فشار سنگینی بر اقتصاد ملی وارد شد؛ با این حال، اقتصاد کشور توانست تاب‌آوری خود را حفظ کند.

معاون سیاست‌گذاری پولی بانک مرکزی ادامه داد: در این شرایط، برای حمایت از تولید، تصمیماتی مانند استمهال تسهیلات، تعویق مالیات و کاهش سخت‌گیری مقرراتی گرفته شد. در مقابل، شبکه بانکی نیز با وجود حملات سایبری و فشارهای موجود، برای استمرار نظام پرداخت و تأمین مالی اقتصاد پای کار ایستاد.

وی تأکید کرد: در شرایطی که برای حمایت از تولید و خانوارها تصمیمات متعددی در حوزه مالیات، تسهیلات، چک‌های برگشتی و بدهی‌های غیرجاری اتخاذ شد، شبکه بانکی همچنان مکلف به ادامه تأمین مالی دولت و اقتصاد بود؛ بنابراین بخشی از ناترازی‌هایی که خواسته یا ناخواسته به شبکه بانکی تحمیل شده، باید در تحلیل عملکرد آن لحاظ شود.

تأمین مالی هدفمند تولید، در کنار مهار رشد نقدینگی

وی افزود: در آخرین نشست هیات عالی بانک مرکزی، با حضور رئیس اتاق بازرگانی ایران، نمایندگان مجلس و اعضای هیات عالی، مجموعه‌ای از تصمیمات برای کنترل رشد نقدینگی، بهبود کارایی ابزارهای سیاست پولی، ارتقای عملکرد بازار بین‌بانکی و تقویت سلامت شبکه بانکی اتخاذ شد.

معاون سیاست‌گذاری پولی بانک مرکزی با تأکید بر اینکه تأمین مالی تولید نیز در این تصمیمات مورد توجه بوده است، تصریح کرد: هدف سیاست‌گذار، محدود کردن غیرهدفمند تأمین مالی نیست؛ بلکه مدیریت رشد اعتبارات و هدایت ظرفیت موجود شبکه بانکی به سمت فعالیت‌هایی است که توجیه اقتصادی و توان بازپرداخت دارند.

رشد ۷۵ درصدی تسهیلات و ابزارهای تأمین مالی در هفت ماه

ماجد ادامه داد: از این میزان، حدود ۹ هزار و ۲۴۱ همت به تسهیلات اختصاص داشته که رشد حدود ۶۶ درصدی نسبت به سال گذشته را نشان می‌دهد. از این میزان تسهیلات پرداخت‌شده، ۷۷.۴ درصد به صاحبان کسب‌وکار و ۲۲.۶ درصد به مصرف‌کنندگان نهایی رسیده است.

وی با بیان اینکه استمرار تولید و تأمین سرمایه در گردش بنگاه‌ها از اولویت‌های شبکه بانکی بوده است، گفت: حدود ۸۴.۶ درصد تسهیلات پرداخت‌شده به صاحبان کسب‌وکار، صرف تأمین سرمایه در گردش شده است.

معاون سیاست‌گذاری پولی بانک مرکزی همچنین از تمرکز این بانک بر توسعه ابزارهای تأمین مالی زنجیره‌ای خبر داد و افزود: مجموع عملکرد این ابزارها از ابتدای سال جاری تا هفته منتهی به ۸ آبان‌ماه به حدود ۴۳۹.۴ همت رسید که در مقایسه با عملکرد مدت مشابه سال ۱۴۰۴ (۴۰.۹ همت) رشد چشمگیری داشته و حدود ۱۰.۷ برابر شده است.

وی تأکید کرد: افزایش حجم اعتبارات به‌تنهایی به معنای افزایش تأمین مالی واقعی، رشد تولید یا بهبود بهره‌وری نیست؛ به همین دلیل، توسعه ابزارهای تأمین مالی زنجیره‌ای در دستور کار بانک مرکزی قرار گرفته تا منابع مالی هدفمندتر به فعالیت‌های تولیدی برسد.

کارسازی ۴۹۴ همتی برای بنگاه‌های آسیب‌دیده از جنگ

وی با اشاره به تصمیم دولت برای انتقال یارانه کالاهای اساسی به انتهای زنجیره مصرف گفت: در همین راستا مقرر شد حدود ۷۰۰ همت منابع برای تأمین مالی بنگاه‌های مشمول این سیاست اختصاص یابد.

معاون سیاست‌گذاری پولی بانک مرکزی افزود: وزارت صنعت، معدن و تجارت حدود ۱۷ هزار بنگاه را برای دریافت حمایت معرفی کرد. همچنین برای بنگاه‌های معرفی‌شده از سوی وزارت جهاد کشاورزی و وزارت بهداشت، در مجموع ۲ هزار و ۳۶۵ همت منابع در نظر گرفته شد که بخشی از این بنگاه‌ها در فهرست وزارت صمت نیز قرار داشتند.

وی با اشاره به عملکرد شبکه بانکی در پرداخت تسهیلات به بنگاه‌های معرفی‌شده اظهار کرد: برای این بنگاه‌ها بیش از ۴۲ هزار فقره تسهیلات پرداخت شده است.

ماجد درباره گلایه برخی بنگاه‌ها از دریافت‌نکردن تسهیلات نیز گفت: ممکن است برخی واحدها به دلیل رعایت‌نکردن ضوابط و مقررات بانکی، داشتن چک برگشتی یا بدهی غیرجاری به شبکه بانکی، امکان دریافت تسهیلات را پیدا نکرده باشند.

وی افزود: بانک مرکزی به‌عنوان تنظیم‌گر، در کسب‌وکار بانک‌ها دخالت مستقیم نمی‌کند؛ اما هدایت لازم را برای تخصیص منابع انجام می‌دهد و زمینه‌های لازم را برای شبکه بانکی فراهم می‌کند. در این موارد نیز پرداخت‌ها بر اساس فهرست‌های معرفی‌شده انجام شده است.

معاون سیاست‌گذاری پولی بانک مرکزی با اشاره به تجربه جنگ رمضان گفت: برای اثربخشی بیشتر حمایت از بنگاه‌های آسیب‌دیده، توافق شد بنگاه‌های معرفی‌شده به‌صورت ویژه مورد توجه قرار گیرند. در این چارچوب، ۲۶ بنگاه آسیب‌دیده به‌طور مشخص معرفی شدند که مجموع تسهیلات پرداختی به آن‌ها از آغاز جنگ تحمیلی سوم تا ۱۶ آبان‌ماه ۱۴۰۵ به حدود ۱۱.۳ همت و تعهداتشان به حدود ۱۱.۸ همت رسیده است.

وی ادامه داد: در مجموع، برای بنگاه‌های آسیب‌دیده از جنگ، ۴۹۴ همت تسهیلات، اعتبارات، ابزارهای تأمین مالی زنجیره‌ای و ابزارهای زیرخطی از جمله اعتبار اسنادی کارسازی شده است. میزان استفاده واقعی از این منابع نیز به تعامل بانک‌ها با مشتریان و نیازهای بنگاه‌ها بستگی دارد.

وی تأکید کرد: این شواهد میدانی نشان می‌دهد شبکه بانکی در شرایط دشوار اقتصادی و جنگ نیز در کنار بخش تولید ایستاده است. فعالان اقتصادی و اصناف نیز در این دوره همراهی قابل توجهی نشان دادند و شبکه بانکی آنچه در توان داشت برای استمرار فعالیت اقتصادی کشور به میدان آورد.

منبع: بانک مرکزی